|
|
 |
|

|
|
İyi Bir Sürücü Olmanın Koşulları
Nelerdir?
 |
İYİ BİR SÜRÜCÜ TOPLUMSAL ETKİLENMELERİN DAVRANIŞ BİÇİMLERİ VE GÜVENLİK ÜZERİNDEKİ ÖNEMİNİ KABUL ETMELİ , SONUÇTA KENDİNİN VE BAŞKALARININ GÜVENLİĞİNİ SAĞLAMA SORUMLULUĞUNUN YALNIZ KENDİNE AİT OLDUĞUNU UNUTMAMALIDIR. |
SINIRLARINI
BİLEN
VE
GÜVENLİK
SÖZ
KONUSU
OLUNCA
KİŞİSEL
ÇIKARLARINI
BİR
KENARA
KOYABİLEN
,
ÖRNEĞİN
SALDIRGAN
BİR
SÜRÜCÜYE
SALDIRGANLIKLA
CEVAP
VERMEYEN,KARARLARINI
DİKKATLİ
ALAN
,TRAFİK
KOŞULLARINI
GÖZ
ÖNÜNDE
BULUNDURAN
VE
TAHMİN
EDİLMEYECEK
DAVRANIŞLARDA
BULUNMAKTAN
KAÇINAN
SÜRÜCÜ
OLUMLU
DAVRANIŞ
ÖZELLİKLERİNE
SAHİPTİR.
ÖĞRENİM
Sürüş
eğitimi
öğrenim
sürecini
hızlandırır
ve
başka
türlü
edinemeyeceğiniz
bilgileri
edinmeyi
sağlar.
Eğitim
olaylara
bakışınızı
geliştirerek
farklı
trafik
çevrelerinde
potansiyel
tehlikeli
durumları
algılamaya
olanak
tanır
ve
bu
gibi
durumların
daha
rahatça
farkına
varacak
beceri
kazanılır.
Ancak
kendi
öğreniminizi
geliştirmede
etkin
bir
rol
oynamanız
gerekir.
Hepimiz
farklı
biçimlerde
öğreniriz.
Hangi
yöntemin
sizin
için
daha
uygun
olduğuna
yine
sizin
karar
vermeniz
gerekir.
Verimli
bir
öğrenim
süreci
için
eğitim
ve
pratik
arasındaki
dengeyi
bulmak
gerekir.
Eğitim
dikkatinizi
yapacaklarınıza
yöneltir
ve
nasıl
yapacağınızı
bilmenizi
sağlar,ancak
bu
becerileri
kazanmanın
ve
otomatik
hale
getirerek
ihtiyacınız
olduğunda
el
altında
olmalarını
sağlamanın
tek
yolu
uygulama-
alıştırma
yapmaktır.
İYİ
BİR
SÜRÜCÜ
OLMANIN
KOŞULLARI
NELERDİR?
İyi
sürücülerin
eylemlerinde
sakin
bir
verimlilik
söz
konusudur.
Bu
şunlardan
kaynaklanır
#
İyi
derecede
konsantre
olabilme
yeteneği
#
Doğru
gözlem
#
Aracın
hızını
ve
yönünü
doğru
duruma
göre
ayarlamak
#
Yol
ve
trafik
koşullarındaki
risklerin
farkında
olmak
#
Riskleri
en
aza
indirecek
biçimde
davranmak
#
Hem
kendi
sınırlarının
hem
de
aracın
ve
yolun
sınırlarının
farkında
olmak
#
Aracı
beceriyle
kontrol
etmek
#
Yol
güvenliğine
katkıda
bulunacak
davranışlar
Güvenli
bir
sürücü
olup
olmamanız
yalnızca
tepkilerinizin
hızına
bağlı
değildir.Trafik
ve
yolda
meydana
gelebilecek
durumları
tanımlayabilmek
ve
tepki
gösterebilmek
gerekir..
Gürültü
veya
ışık
gibi
basit
uyarana
çabuk
tepki
vermek
kaza
riskini
azaltmaz.
.Genç
ve
deneyimsiz
sürücüler
basit
uyaranlara
çok
çabuk
tepki
verebilirken,
trafikte
meydana
gelen
durumlara
tepki
vermekte
yavaş
kalırlar.
NEDEN
İYİ
GÖZLEM
BECERİLERİNE
SAHİP
OLMAK
GEREKİR
?
“Gözlem”
koşullar
hakkında
olabildiğince
fazla
bilgi
edinebilmek
için
görme,koku
alma
ve
işitme
duyularını
kullanma
anlamına
gelir.
İyi
gözlemde
bulunabilmek
iyi
bir
araç
sürücüsü
olmanın
temelidir
ve
yaşamla
ölüm
arasındaki
çizgiyi
belirleyebilir.
Bir
şeyin
orada
olduğunu
bilmeyen,bir
tepki
gösteremez.
Dikkatli
gözlem
sürücüye
düşünme
ve
tepki
gösterme
için
ekstra
zaman
sağlayarak
araç
sürüşü
üzerindeki
denetimi
arttırır.
Arada
bir
öylesine
giderken
,aklınızın
sürüşten
başka
yerde
olduğunu
fark
ettiğiniz
zamanlar
olmuştur.
Yetişmeye
çalıştığınız
olayı
,işi
yada
başka
bir
şeyi
düşünüyor
olabilirsiniz.
Yalnızca
bu
bile
son
derece
savunmasız
olduğunuz
anlamına
gelir.
Aniden
ortaya
çıkabilecek
bir
aciliyetle
başa
çıkamazsınız
ve
başka
sürücülerin
kurbanı
olabilir,
öbür
sürücülerin
neler
yaptığının
farkında
olmadığınız
için
de
kendinizi
tehlike
içinde
bulabilirsiniz.
Aklınızın
her
zaman
sürüşte
olması
gerekir.
Hem
bilgi
alma,kullanma
ve
aktarma
becerileriniz
hem
de
uygulama
başarınız
gözlem
ve
planlama
yeteneklerinize
bağlıdır.
OLABİLECEKLERİ
SEZMEK
Bir
tehlikeye
tepki
verebilmek
için
ne
kadar
zaman
varsa
,onu
güvenle
savuşturma
sansı
da o
kadar
artar
Tehlikeyi
sezmek
ise
artı
zaman
kazandırır
Bu
sezme
yeteneği
eğitim,
deneyim
ve
deneyim
kazanmak
için
harcana
çabayla
orantılıdır.
Sürüşte
sürekli
yorum
yapmak
bu
yeteneği
geliştirmenin
en
etkili
tekniğidir.(
Sürüşte
kendiniz
hakkında
yorum
yapın,gördüklerinizi
ve
yapmayı
planladıklarınızı
kendinize
söyleyin)
Gördüğünüzle
başlayıp,
sürüş
deneyiminizi
kullanarak
durumun
nasıl
gelişebileceğini
tahmin
edin.
Örneğin
ön
görüş
sık
sık
diğer
araçlar
ve
yol
konumu
nedeniyle
engellenir
ama
deneyim
size
görülmeyenler
hakkında
tahmin
imkanı
verir.
Yola
bakarak
olası
gelişmeler
hakkında
ipuçları
bulabilirsiniz.
Olabilecekleri
sezmek
,gözlemden
gelen
tüm
bilgiyi
damıtmaktır.
Örneğin
yola
bir
top
çıkarsa,
arkasından
bir
de
çocuk
çıkma
ihtimali
yüksektir.
Başka
sürücülerin
yapabileceklerini
sezmek
hem
kendinizin
hem
onların
güvenliği
açısından
çok
önemlidir.
Diğer
sürücülerin
sizi
gördüğünü
yada
hep
gerektiği
gibi
davranacaklarını
varsaymak
yanlıştır.
Birinin
yoldaki
davranışlarını
izlemek
nasıl
bir
sürücü
olduğu
hakkında
bilgi
verir
ama
en
bilinçli
sürücü
bile
hata
yapabilir.
Başka
sürücülerin
ellerini
gözlerini
ve
başını
izlemek
niyetleri
hakkında
fikir
verir
Yinede
başkalarının
hatalarına
karşı
güvenlik
payı
olarak
kendinize
hep
yeterli
zaman
ve
yer
tanımalısınız
.
Çünkü
bir
kaza
sonrası
haklı
olmak
çok
küçük
bir
tesellidir...
KONSANTRASYON
VE
TETİKTE
OLMAK
Konsantrasyon
ve
tetikte
olmak
sürüş
becerilerinin
ana
zihinsel
özelliklerindendir.
Çevre
hakkındaki
veri
değerlendirme
kapasitemiz
sınırlıdır.
Bunu
yapabilmek
için
çevrede
olup
bitenlerden
bazılarına
daha
fazla
dikkat
etmek
gerekir.
Bu
sürüş
açısından
önemlidir
çünkü
dikkat
çevrenin
hangi
bölümüne
odaklanmışsa
o
alanda
meydana
gelen
olaylara
daha
hızlı
tepki
verilir.
Bunu
görmenin
yollarından
biri,
görüş
alanının
bir
resim
olduğunu
düşünmektir.
Tüm
resmi
görebilirsiniz
,ama
bir
kerede
yalnızca
bir
parçasına
dikkat
edebilirsiniz.
ÇEVREYİ
TARAMA
Çevrede
meydana
gelen
olaylara
bakarak
çevreyi
tarayan
sürücünün
,
dikkatini
tek
bir
noktada
toplayan
sürücüden
daha
az
kaza
riski
vardır.
Bu
beceriyi
geliştirmede
pek
çok
yol
izlenebilir:.
#
Gözlerle
aynalar
dahil
tüm
yönleri
taramak,
#
Her
yönden
gelen
her
biçim
ve
boyuttaki
tehlikeye
açık
olmak.
#
Farklı
sürüş
durumlarındaki
farklı
tehlike
olasılıklarına
karşı
duyarlılığı
geliştirmek.
Bu
öğrenmeye
,deneyime
ve
duyarlığı
geliştirmeye
olan
kararlılığa
bağlıdır.
BAKMAK
AMA
GÖRMEMEK
Neyi
gördüğümüz
büyük
ölçüde
neyi
görmek
istediğimize
bağlıdır.
Tam
da
baktığımız
yönden
gelen
bir
bisikleti
son
anda
savuşturduğumuz
mutlaka
olmuştur.
Bu
tür
hatalara
çok
rastlanır,çünkü
tüm
sürücüler
genellikle
arabalara
ya
da
kamyonlara
bakar
ama
bisiklet
motosiklet
gibi
daha
küçük
şeyleri
gözden
kaçırırlar.
Dikkatimizi
topladığımız
zaman
,
sadece
bir
sahnenin
özel
bir
yerine
bakmayız
, o
sahnedeki
özel
nesnelere
de
bakarız
Görmeyi
umduğumuz
nesneleri
ayırt
etmemiz
daha
kolaydır
ve
onlara
daha
çabuk
tepki
veririz.
Görmeyi
ummadığımız
şeyleri
çoğunlukla
görmeyiz.
Bunun
bir
araç
sürücüsü
olarak
güvenliğimiz
üzerinde
büyük
etkisi
vardır.
TETİKTE
OLMAK
Tetikte
olmak
işleyebileceğimiz
bilgi
miktarını
belirler.
Bilgiyi
zihinsel
enerji
sayesinde
işlersiniz.
Bunun
tersi
dikkatsizlik
ya
da
yorgunluk
halidir.
Tetikte
olmak
pek
çok
etkene
bağlıdır.
Ama
araç
sürmek
gibi
rutin
bir
iş
yaparken
,
harcanan
zamanla
ters
orantılı
olarak
giderek
azalır.
Ayrıca
tetikte
olmak
bir
dereceye
kadar
kişilikle
ilintilidir.
Dışa
dönük
insanlar(dış
uyarıcılara
daha
fazla
gereksinim
duyanlar)
içe
dönüklere
oranla
(yüksek
seviyede
uyarılardan
kaçanlar)
yorgunluğa
karşı
daha
duyarlıdır.
İyi
araç
sürmek
için
tetikte
olmak
gerekir.
Tehlike
önceden
görülebilmeli
,tanımlanabilmeli
ve
bertaraf
edilebilmelidir.
Ancak
sürüş
işleminin
büyük
bir
bölümü
rutindir.
Fazla
yetenek
gerektirmez
ve
kaza
riski
azdır.
Dışarıdan
gelen
uyarıların
düşük
olduğu
hallerde
dikkat
kolayca
dağılır.
Bu
yüzden
dikkati
dağıtmamak
için
bazı
adımlar
atmak
gerekir.
Kalabalık
kent
trafiğinde
dışarıdan
gelen
uyarılar
yeterlidir,ama
uzun
otoyol
yolculuklarında
ya
da
kırsal
alanlarda
başka
uyarıcılara
ihtiyaç
vardır.
TETİKTE
OLMAK
VE
KAYGI
Tetikte
olmak
kaygı
seviyesine
bağlıdır
ve
her
iş
için
en
uygun
bir
kaygı
seviyesi
bulunur.
Risklerin
neler
olduğunu
bilerek
az
miktarda
kaygı
duymak
tetikte
ve
tepki
vermeye
hazır
olmayı
sağlar.
Hiç
kaygı
duymamak
yanıt
verme
yetimizi
körelterek
yeterince
hızlı
tepki
vermemeye
yol
açar.
Çok
fazla
kaygı
da
gelen
bilgiyi
gerektiği
gibi
işleyip
gerek
biçimde
yanıtlamamaya...
Tetikte
olmak
için
şunlar
yapılabilir:
#
Bilinçli
olarak
çevredeki
risk
seviyesini
değerlendirmek.
#
Değerlendirmeyi
sürekli
olarak
yenilemek
#
Trafik
durumu
hakkında
kendinle
konuşmak.
Bu
biçimde
etken
olarak
risklerin
farkında
olabilirseniz
kaygınızı
en
uygun
düzeyde
tutabilirsiniz.
Böylece
tehlikeleri
ihmal
etme
olasılığı
azalır.
Her
zaman
önünüzdeki
durumu
değerlendirin
ve
koşullarda
değişme
olup
olmadığını
görmek
için
yanlara
bakın.
Konumu
değiştirmeden
önce
önde,
yanlarda
ve
arkada
ne
olduğunu
görmek
gerekir.
Bu
anlarda
aslolan
aynalara
yani
geriye
bakmaktır.
HAYAT
KURTARICI
KONTROL
(KÖR
NOKTA)
Hayat
kurtarıcı
kontrol
bir
manevra
yapmadan
önce
beklenmedik
bir
şey
olup
olmadığını
görmek
için
omuz
üzerinden
kör
noktalara
son
bir
kez
bakmaktır.
Dönerken
dönmek
istenen
yöndeki
kör
noktaya
bakın.
Hayat
kurtarıcı
kontrol
ivme
aşamasının
ilk
bölümüdür.
Ne
zaman
kullanacağınızı
doğru
yargılamanız
gerekir.
Kalabalık
kent
alanlarında
bu
kontrol
çok
önemlidir.
Özelliklede
soldaki
dar
bir
yola
saparken
ya
da
öndeki
taşıtı
geçerken
,
arkada
olup
bitenden
eminseniz
gözleri
önde
tutmak
daha
güvenlidir.
Hayat
kurtarıcı
kontrolü
alternatif
bir
plana
zaman
bırakacak
kadar
erken
uygulayın.
Direksiyonu
döndürmeye
başladıktan
sonra
omuz
üzerinden
bakmanın
bir
anlamı
kalmaz |
|
|
|
|
|